1) Temel Tanımlar
Konservasyon: Mevcut durumu stabilize etmek, hasarın ilerlemesini durdurmak. Restorasyon: Eksik veya hasarlı kısımları, belgelenmiş orijinal haline döndürmek.
2) Temel Farklar
Konservasyon minimum müdahaleyi hedefler; restorasyon tamamlayıcı müdahale içerir. Konservasyon geri dönüşümlüdür; restorasyon daha invaziv olabilir.
3) Uluslararası İlkeler
Venice Charter (1964), Burra Charter ve ICOMOS ilkeleri; otantiklik, bütünlük, ayırt edilebilirlik ve belgeleme esaslarını tanımlar.
4) Türkiye'de Uygulama
2863 sayılı Kanun ve koruma kurulu kararları çerçevesinde her proje değerlendirilir. Anıt eser süreci bu çerçeveyi uygular.
5) Örnek Senaryolar
Fresk: konservasyon = sabitleme; restorasyon = retuş. Duvar: konservasyon = enjeksiyon; restorasyon = eksik tuğla tamamlama. Fresk rehberi her iki yaklaşımı kapsar.
6) Hangi Yaklaşım Ne Zaman?
Belirsiz veya belgelenmemiş durumlarda konservasyon tercih edilir. Restorasyon, güvenilir belge (rölöve, fotoğraf, analiz) varsa uygulanır.
7) Proje Dosyasında Nasıl Belirtilir?
Restorasyon projesinde müdahale tipi her eleman için ayrıca tanımlanmalıdır. Koruma kurulu sunumunda gerekçelendirme şarttır.
8) Sonuç
Doğru terminoloji ve yaklaşım, profesyonel restorasyonun temelidir.
Restorasyon ve danışmanlık için bize ulaşın.